Paweł Goga

1900-1971

Lider, organizator, duszpasterz

 Był przede wszystkim kapłanem, lecz także animatorem życia społecznego, opiekunem ubogich i organizatorem wielu inicjatyw w toruńskiej dzielnicy Mokre.

Ks. Paweł Goga żył w latach 1900-1971. Urodził się w powiecie lubawskim. W wieku 25 lat otrzymał święcenia kapłańskie, po których pracował w Sypniewie, Tczewie i Czarnowie. W styczniu 1937 roku został administratorem parafii pw. Chrystusa Króla w dzielnicy Mokre, z którą związany był do końca życia. W ciągu niecałych 3 lat, do wybuchu II wojny światowej we wrześniu 1939 roku, okazał się być niesłychanie sprawnym organizatorem.

W prace przy kościele parafialnym potrafił włączyć mieszkańców swej parafii oraz innych torunian. Pozwoliło to kontynuować dzieło mimo trudności finansowych w niesprzyjających przedwojennych czasach.

Aktywnie udzielał się także w zrzeszeniach, które miały charakter katolicki, lecz jednocześnie pełniły znaczącą rolę w lokalnej społeczności. Ks. Goga umiejętnie wykorzystywał pełnioną posługę duszpasterza i pomagał parafianom działać na rzecz dobra wspólnego parafii, dzielnicy i miasta.  Był prezesem w Katolickim Stowarzyszeniu Młodzieży Męskiej w Toruniu, prezesem Stowarzyszenia Świetlic Charytatywnych na Pomorzu, dyrektorem oddziału miejskiego Stowarzyszenia Pań Miłosierdzia św. Wincentego á Paulo, fundatorem książek kupowanych do "Biblioteki Dobrej Książki " oraz czytelni czasopism katolickich, prowadzonych przez Sodalicję Mariańską przy parafii w Mokrem, a także redaktorem pisma „Wiadomości Kościelne” dla Parafii św. Janów i Parafii Toruń – Mokre. Trzeba pamiętać, że inicjatywy religijne były dla wielu jedyną formą aktywności społecznej, a parafie były naturalnym ośrodkiem aktywizacji obywateli.

O zaangażowaniu ks. Gogi na rzecz Torunia, a także o zaufaniu, jakim był darzony przez jego mieszkańców świadczy to, że był:

  • prezesem Stowarzyszenia Robotników Toruń Mokre,
  • członkiem Miejskiego Komitetu Funduszu Pracy,
  • członkiem Miejskiego Obywatelskiego Komitetu Opieki nad Młodzieżą i Dziećmi,
  • przewodniczącym Sekcji Zbiórki Materiałowej i Rozdzielczej Pomocy Zimowej,
  • członkiem Zarządu Obozu Zjednoczenia Narodowego Młodzieży,
  • kapelanem Towarzystwa Gimnastycznego “Sokół” Okręgu IV.

Troską otaczał ubogich. Utworzył parafialną ochronkę dla stu dwudziestu najbiedniejszych dzieci. Zorganizowawszy szwalnię dla dziewcząt stworzył możliwość zarobku ubogim kobietom, które po ukończeniu szkoły nie miały pracy. Na terenie jego parafii znajdowały się najuboższe dzielnice Torunia: Dębowa Góra i Kozackie Góry. Zasługą ks. Gogi była nie tylko opieka, jaką nad nimi roztaczał, ale także rozładowywanie napięć społecznych, powstających z powodu trudnych warunków życiowych.

Okres II Wojny Światowej ks. Goga spędził w swojej parafii, choć nie uniknął kilkudniowego pobytu w Forcie VII. W trakcie wojny chował zmarłych na tyfus i zamordowanych przez Niemców, ratował zagrożonych aresztowaniem, udzielał pomocy poszukiwanym. W 1945 roku został aresztowany przez Sowietów i umieszczony w obozie w Ciechanowie. Od wywózki na Sybir uratowali go parafianie, którzy wstawiwszy się za nim wyprosili jego zwolnienie. Wrócił pieszo do Torunia i rzucił się w wir dalszej pracy w nowych, trudnych warunkach. Np. przy parafii powstała bezpłatna kuchnia „Caritas”, z której korzystali m.in. repatrianci przyjeżdżający ze Wschodu. Ks. Goga był również sprawnym zarządcą. Organizując m.in. kiermasze i loterie spłacił długi, zaciągnięte na rzecz dokończenia budowy kościoła. Swój dzisiejszy wygląd kościół pw. Chrystusa Króla zawdzięcza właśnie ks. Godze, który od 1948 r. pełnił funkcję proboszcza.

Odznaczony m. in. Złotym Krzyżem Zasługi i Odznaką Tysiąclecia Państwa Polskiego ks. Goga zmarł 19 września 1971 r. i pochowany został na cmentarzu parafialnym przy ul. Wybickiego. Jego imię nosi jedna z ulic toruńskiej dzielnicy Mokre.

Bibliografia wykorzystana przy opracowaniu biogramu:

http://www.chrystuskrol.diecezja.torun.pl/index.php?PageEventID=3&nodeid=101&nodeclsid=2

Kazimierz Przybyszewski, Ludzie Torunia Odrodzonej Rzeczypospolitej (1920-1939), Toruń 2001, ss. 151-153.